Trendyol sizlere şu kadar para kazandırır ama hepsiburada sizden bu kadar para keser, amazon size şöyle tekme atar gibi basit basit konuşup diğer bloggerlar gibi zaman çalma niyetinde değilim.

Benim pazaryerleri anlayışım ve onlara bakış açım biraz daha farklı avantaj ve dezavantajlara geçmeden önce konuyu daha iyi anlamak için pazaryerlerinin biraz varoluş mantığını anlamaya çalışalım, hadi başlayalım.

Pazaryeri dediğimde aklınıza ilk ne gelir? Bir çok kişinin aklına, evlerine yakın, haftanın bir günü kurulan, başta meyve, sebze, kıyafet gibi temel ihtiyaçların satıldığı tezgahlar topluluğu geliyordur eminim.

Benim aklıma neden amazon, alibaba yada Türkiye’den trendyol, hepsiburada gibi online satış siteleri geliyor? Pazaryeri dediğimde benim aklıma neden sesi kısılana kadar bağıran pazarcı amca ve teyzeler, taze meyve, sebzeler gelmiyor? Neden aklıma elektronikten, bebek giyime, yapı & hırdavattan ev tekstiline kadar geniş ürün yelpazesi sunan internet siteleri geliyor?

Adım atmaktan korkma! isimli ilk yazımda 1789’da başlayan yakın çağ’ın maalesef pandemi ile bittiğini, 2020 itibari ile dijital çağın başladığını ilan etmiştim. Sanıyorum 10 senedir eticaret içinde çalışmamda bunun üzerine eklenince pazaryeri dendiğinde benim aklıma duygusuz, soyut, online internet sitelerinin gelmesi normal.

Pekii MS100-110 yıllarında sadece 150 tezgah yani mağazayla Roma’da kurulan Trajan Pazarı ile başlayan pazaryeri hikayesi, 15. yüzyılda istanbul’da kurulan kapalıçarşıda 4.000 mağaza ile serüvenine devam etmiş ve içinde bulunduğumuz yıllara doğru da amazon, trendyol, rakuten gibi dünyanın farklı yerlerinde türeyen online pazaryerleri ile yüzbinlerce sanal mağazaya evrilmiştir.

Peki MS 110 yılında Roma’da kurulan Trajan Pazarı ile 2010 yılında kurulan Trendyol Pazaryeri arasında tam 1900 yıl olmasına rağmen bu iki pazaryeri arasındaki ortak noktaları ve değişkenleri sayalım desem, ne dersiniz? Ortak noktalardan başlayalım;

1. Üreticiler
2. Tüketiciler
3. Mağaza yapısı
4. Pazaryeri olmaları diyebilir miyiz? Deriz.

        Peki değişkenleri sayalım desem, 

1. Yine Üreticiler
2. Yine Tüketiciler
3. Mağaza yapısı
4. Pazaryeri olmaları diyebilir miyiz?

Sanırım buna da diyebiliriz. 

Hem ortak noktalar hem de değişkenler aynıysa toplam 1900 yılda sürecin sadece evrildiğini, ticaretin şeklinin değişmediği rahatlıkla söyleyebiliriz.

Neden? Artık üreticinin ürettiği ürün binlerce kilometre öteye hızlı bir şekilde gidebiliyor yada tüketicinin aldığı ürün binlerce kilometre öteden anında gelebiliyor, daha önce hiç görmediğin bir yerde mağaza açıp, hiç tanımadığın ödeme kuruluşundan paranı alabiliyorsan ortada sadece evrimleşme gerçeği vardır.

Gelelim yazının asıl mevzusuna. Pazaryerlerinde mağaza açıp, satıcı olmanın avantajları ve dezavantajları nelerdir;

        Avantajları;

1. İnternet sitesi yada uygulama açmaya gerek kalmadan direk satışa başlayabilirsiniz,
2. Ürününüz henüz çok yeni ve tanınmamış bir ürün olsada, pazaryerinde yayınlamaya başlamasıyla yeterli güveni bir anda sağlayabilirsin,
3. Sitenize ziyaretçi çekme gibi bir derdiniz yoktur, pazaryerlerinin ciddi reklam bütçeleri olduğu için tüm mecralardan reklamla kendilerini duyururlar,
4. Ürünlerinizi yada mağaza sayfanızı binlerce hatta onbinlerce kişi aynı anda görüntüleyebilir ve siz bunun için ek bir sunucu yani barındırma maliyeti ödemezsiniz,
5. Sanal pos anlaşması yapmanıza gerek kalmaz, çünkü müşteriden ödemeyi pazaryeri alır
6. Yine aynı şekilde kargo anlaşması yapmanıza gerek kalmaz, pazaryerinin anlaşmasıyla ürünlerinizi gönderebilirsiniz,

        Evet avantajları saydık, geçelim dezavantajlara;

1. Herkesin bildiği ve tahmin ettiği gibi pazaryerlerinin her satıştan aldığı komisyon oranları mevcuttur, bu oranlar %5’den başlayıp %30lara kadar çıkabilir,
2. Sattığınız bir ürünü, sizinle aynı anda bir sürü satıcı satabildiğinden dolayı, .. her defasında en uygun fiyatı sunmanız gerekir, bu da sizin kâr marjınızı minimize eder,
3. Kargo gibi elinizde olmayan sebeplerden dolayı alacağınız kötü yorumlar satışlarınızı azaltabilir,
4. Gecikmeler, tedarik edememe yada ürünün defolu gönderimlerinizde pazaryerleri tarafından sizlere para kesintileri yapılabilir,
5. Data yönetimi yapamazsınız, bu bence en önemli maddelerden bir tanesi, ne demek istiyorum hemen açıklayayım. Sizden ürün satın alan birinin sadece adını, soyadını ve adresini bilirsiniz ama sizin ürününüzün yanında başka hangi ürünleri aldığını yada almadan önce hangi ürünleri gezdiğini, incelediğini, favorilere attığını, sepetine ekleyip çıkardığını bilemezsiniz. Bilemediğiniz içinde, ihtiyacınız olduğunda o müşteriyi dürtemez yada yeniden pazarlama yapamaz ve bir daha o müşteriden gelir elde edemeyebilirsiniz.
6. En önemlisi bir hikaye yaratamazsınız, tüm yatırımınızı sizin olmayan bir sisteme yapmış olursunuz. Adı anılan trajan pazarı yada trendyol pazaryeri olur, senin hikayen, aynı ürünü bir başkası daha uygun fiyata satana kadar yada mağaza puanın düşene kadar devam eder.

Evet toplamda 6 avantaj, 6 tane dezavantaj olmak üzere toplam 12 madde saydım, artık karar sizin, yatırımını pazaryerine mi yapmak istersin, yoksa kendi sitenden bir marka mı yaratmak istersin. Sürüm mantığında mı ilerlersin yoksa karlılık üzerinde mi durursun bunlar tamamen size bağlı bir konular.

Sevgiler, saygılarrr..